Hukuk ekipleri için KVKK uyumlu üretken yapay zeka iş akışları
Yazar Asım Serdar Yılmaz · Yayım · Son güncelleme · 2 dk okuma
Hukuk ekiplerinin kullandığı üretken yapay zeka araçları çoğunlukla Türkiye dışında barındırılıyor ve bunun bir yurt dışı aktarımı doğurup doğurmadığı ayrıntıya bağlı: aracın nerede barındırıldığına, personelin ona uzaktan erişip erişmediğine, arkasında hangi alt işleyenlerin durduğuna. Şu kısım baştan net: bir komut kişisel veri içerdiği anda ekip o veriyi işlemeye başlıyor, tipik bir SaaS kurulumunda ayrıca yurt dışına aktarıyor.
Analiz, daha aktarım sorusuna gelmeden başlıyor. Kanunun 5. maddesi uyarınca işleme için bir hukuki sebep gerekiyor; meşru menfaat iç verimlilik amaçlı kullanımların birçoğunu karşılıyor, ama kendiliğinden değil, yazılı bir denge testi istiyor. 6. maddedeki özel nitelikli veriler ise kendi hukuki sebebini gerektiriyor. Ben o denge testini dosyanın dayanak belgesi sayıyorum.
2024’te değişen 9. madde, yurt dışı aktarım rejimini yeniden kurdu. Yeterlilik kararı yoksa aktarım uygun güvencelere dayanıyor: son imzadan itibaren beş iş günü içinde Kuruma bildirilen standart sözleşmeler, bağlayıcı şirket kuralları ya da Kurul onaylı taahhütname; her biri, ilgili kişinin haklarını kullanma ve etkili kanun yollarına başvurma imkânının bulunması koşuluyla. Sayılara gelince, Kurumun 2024 faaliyet bilgi notunda o yıl için 1.345 standart sözleşme bildirimi görünüyor, GRC Legal’in aktardığı 2025 faaliyet raporunda ise 2.497. Bu ikisinden bir yıllık artış oranı çıkarmam. 2024 yeni rejimin kısmi bir yılı olduğu için ikisini de dönem işareti olarak okuyorum.
Bütün bunlar iş akışı katmanında günlük alışkanlığa dönüşmezse kâğıt üstünde kalıyor. Gördüğüm kadarıyla bu işi iyi yürüten ekipler, kimliğin cevaba hiçbir katkısı olmadığı yerlerde komutlardan tanımlayıcıları ayıklıyor, müşteri girdileriyle model eğitimini sözleşmeyle dışlayan kurumsal planlarda ısrar ediyor ve kayıtları birbirini tutacak biçimde tutuyor: veri envanteri, tedarikçi sözleşmesi, denge testi, aktarım mekanizması, saklama süreleri.
Pratikte savunulabilir dosya araç başına tek sayfaya iniyor: hangi veri giriyor, hangi hukuki sebeple, hangi aktarım mekanizmasıyla. Ben o sayfayı, arkasındaki silme, aydınlatma, güvenlik ve ilgili kişi hakları kayıtlarına bağlanan bir giriş indeksi olarak kullanıyorum. Benimsemenin aşamalı yürüdüğü ekiplerde o sayfayı pilot başlamadan önce biri yazmış oluyordu.
Kaynaklar
Sonraki yazı: Hukuk ekipleri için yapay zeka tedarikçi inceleme listesi →