Bu sitedeki kelimeler, tanımlarıyla

Terimler

Bir terimi ben değil de mevzuat tanımlıyorsa bu, tanımın içinde söyleniyor. Tanımlar bilerek kısa; alıntılanabilsinler diye.

Ajanlı iş akışı

Bir yapay zeka ajanının, önceden yazılmış bir yetki çerçevesi içinde adım adım iş yaptığı akış. Ajanlı olmasının nedeni, adımların tek tek dikte edilmesi yerine yazılı bir çerçevenin içinde seçilmesidir; çerçevenin adı yetki çerçevesidir.

Yetki çerçevesi

Ajanın neyi okuyabileceğini, neyi tutabileceğini ve ne yapabileceğini yazan, çalıştırmadan önce kararlaştırılan belge. Sürümlenir, işin gerektirdiğinden geniş tutulmaz ve bir talimatla değil yapılandırmayla uygulanır.

Üç yetki kuralı

Bir ajanın tek bir çalıştırmada şu üçünden en fazla ikisini elinde tutması kuralı: özel veriye erişim, kurumun dışından gelen içeriğe maruz kalma ve iş akışının dışına aksiyon alma yeteneği. Üçü birden gerekiyor görünen yerde akış aşamalara bölünür ya da aralarına bir insan girer.

Adı konmuş dosya

Bir işin adı, türü, sahibi, süresi ve sırası yazılmış hâli. Bir iş dosyaya bağlanmadan iş akışı başlamaz, çünkü sonradan sorulacak her sorunun cevabı bu beş alanda başlar.

Sorumlu avukat

Bir iş akışında imzayı atan ve sonrasında hesabını veren, adı belli kişi. Sorumluluk ajanda ya da iş akışında değil bu kişide kalır; kayıt yalnızca bu kişinin kontrolü yaptığını gösterebilmesini sağlar.

Kayıt

Bir çalıştırmanın ne yaptığını gösteren, çalıştırmayla birlikte yazılan ve sonradan sessizce değiştirilemeyen veri. Kaydı iş akışı yazar, kullanıcı değil; bir hata varsa üstüne yeni bir kayıt yazılır ve eskisi yerinde durur.

Altın set

Kurumun kendi dosyalarından çıkarılan ve doğru cevabı bir avukat tarafından kaydedilmiş örnek kümesi. Değerlendirmenin ölçüsü budur, bir sürüm numarası taşır ve küçük başlaması hiç kurulamayan eksiksiz bir kümeden iyidir.

Değişiklik kapısı

Modelde, komutta, kaynak kümesinde ya da bir entegrasyonda yapılan bir değişikliğin yayına çıkmadan önce geçmek zorunda olduğu kontrol. Altın set yeniden çalıştırılır, kritik hata sınıfında kayma varsa değişiklik yayına çıkmaz ve her yayını adı belli bir kişi onaylar.

Denetimli pilot

Bir iş akışının, her çıktısı bir avukatın onayından geçerek çalıştığı ilk aşama. Tek akış, tek ölçüt ve önceden yazılmış bir bitiş tarihiyle yürür; sonucu bir izlenim değil, geçti ya da kaldı olur.

Tasarım şartnamesi

Hiçbir şey kurulmadan önce yazılan belge: aşamalar, yetki çerçevesi, sorumlu avukat, kayıt biçimi, ölçüt, veri işleme ve çıkış şartları. Tasarım şartnamesinde cevabı olmayan bir soru henüz çözülmemiş sayılır.

İnceleme rehberi

Bir kurumun ya da büronun, bir belge türünde hangi pozisyonu savunduğunu ve hangi alternatifleri kabul ettiğini yazan belge. Sapma ancak bir rehbere göre sapma olduğu için, rehber yazılı değilse sözleşme incelemesi akışı kurulamaz.

Büro arşivi

Bir hukuk bürosunun kendi dosyalarından oluşan ve taslak kurarken kaynak olarak kullanılan birikim. Arşivden alınan her hükmün hangi dosyadan geldiği işaretlenir ve arşive yalnızca bir insanın onayladığı metin girer.

Komut

Bir modele verilen yazılı talimat. Sitede İngilizce karşılığı yerine bu terim kullanılır ve komut değişikliği, değişiklik kapısını açan dört değişiklikten biridir.

Entegrasyon

Bir iş akışının başka bir sistemle veri alışverişi yapan bağlantısı. LEXSAS hiçbir ürün için sertifikalı entegrasyon iddiasında bulunmaz; entegrasyon her çalışmada kurumun kendi sistemine göre tanımlanır.

Uyar-kaldır

5651 sayılı Kanun kapsamında, hukuka aykırı içeriğin bildirilmesi ve kaldırılması süreci. LEXSAS açısından bir uyum akışı türüdür: süresi dikkat edildiği anda değil, bildirimin geldiği anda başlar.

KVKK

Kişisel verilerin korunmasına ilişkin Türk mevzuatı ve gündelik kullanımda Kişisel Verileri Koruma Kurumu. Kişisel veriye dokunan her iş akışının tasarım şartnamesinde kendi başlığı olur.

Veri sorumlusu

Kişisel verinin işlenme amaçlarını ve yöntemlerini belirleyen ve bunun hesabını veren taraf. Bir LEXSAS çalışmasında bu her zaman kurumdur, LEXSAS değil.

Veri işleyen

Kişisel veriyi, veri sorumlusunun talimatı doğrultusunda işleyen taraf. Bir akıştaki her katılımcının hangi rolde olduğu pilottan önce kararlaştırılır ve yazılır; varsayılmaz.

Aydınlatma

Veri sorumlusunun, kişisel veriyi işlemeden önce ilgili kişiyi bilgilendirme yükümlülüğü. Kişisel Verileri Koruma Kurulunun 18 Şubat 2026 tarihli 2026/347 sayılı ilke kararı uyarınca aydınlatma metni, açık rıza metninden ayrı bir belge olarak ve ayrı başlıkla düzenlenir.

Açık rıza

Belirli bir konuya ilişkin, bilgilendirmeye dayanan ve özgür iradeyle açıklanan onay; varsayılan hukuki sebep değil, birkaç sebepten biridir. Aynı ilke kararı uyarınca kendi başlığı ve kendi onay kutusu olur ve aydınlatmanın içine gömülemez.

İlgili kişi başvurusu

Kişisel verisi işlenen kişinin, 6698 sayılı Kanun kapsamında veri sorumlusuna yaptığı başvuru. Uyum akışında kendi süresi ve kendi kanıt gereksinimi olan ayrı bir dosya türüdür.

Yurt dışına aktarım

Kişisel verinin Türkiye dışına aktarılması; ancak mevzuatın tanıdığı bir yöntemle hukuka uygun olur. Yeterlilik kararı, standart sözleşme ya da taahhütname yollarından hangisinin kullanıldığı pilottan önce yazılır.

Standart sözleşme

Kişisel verinin yurt dışına aktarılmasında kullanılabilen ve Kuruma bildirilmesi gereken sözleşme türü. İmzadan itibaren beş iş günü içinde bildirim yükümlülüğü veri sorumlusunun üzerindedir; iş akışı bunu hatırlatır ve kaydını tutar, bildirimi kurum yapar.

VERBİS

Kişisel Verileri Koruma Kurumunun tuttuğu Veri Sorumluları Sicil Bilgi Sistemi. Bir yapay zeka iş akışı kişisel veri işliyorsa, o işleme faaliyetinin kurumun envanterinde ve gerekiyorsa VERBİS kaydında görünmesi gerekir.

UYAP ve Avukat Portal

Ulusal yargı bilişim sistemi ve avukatların dosya, duruşma ve icra işlerini yürüttüğü portal. LEXSAS iş akışları bunların sürelerine ve çıktılarına saygı gösterecek şekilde tasarlanır ve hiçbiri için entegrasyon iddiasında bulunulmaz.

UETS ve e-Tebligat

Türkiye’de resmî tebligatın yapıldığı ulusal elektronik tebligat sistemi. Bir iş akışı için önemi bir saat olmasıdır: oraya düşen bir tebligat, hiçbir iç sürecin uzatamayacağı bir süreyi başlatır.

E-imza ve KEP

Nitelikli elektronik imza ve kayıtlı elektronik posta sistemi. Bir iş akışının çıktısı resmî olarak imzalanacak ya da tebliğ edilecekse bunların yerine geçmez, bunların içine düşer.